རིག་གསར་དང་འབྲེལ་བའི་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ལ་དཔྱད་པ་བྱ་རོག་སོ་རྟོག་གི་བསྟན་བཅོས།༡

བོང་རྫི།

ཐོག་མར་གླེང་སློང་བ།

དེ་ཡང་རྒྱལ་ཁམས་པ་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང་ཏུ། “རང་རེའི་མཁས་བ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་འཆར་ཚུལ་དང། རྩོམ་པའི་སྒྲིག་སྟངས། ཆས་དང། ཆོ་ག་སོགས་སྒོ་གསུམ་གྱི་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཏིལ་ལ་ཏིལ་མར་གྱི་ཚུལ་དུ་རྒྱ་གར་པའི་ཤན་གྱིས་ཁྱབ་ནས་ཡོད་ཅིང། ཐ་ན་ཚིགས་བཅད་དུམ་རེའི་ནང་དུ་དཔེ་འགའ་ཞིག་སྟོན་དགོས་ཚེའང་རྒྱ་གར་གྱི་ཆུ་བོ་རི་ལྗོངས་སོགས་ཀྱི་མིང་ཁོ་ན་འོངས”ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་བཞིན།“དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་”ཟེར་བ་འདི་དང།རྩོམ་པ་པོ་དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་འཆར་སྟངས་དང། རྩོམ་གྱི་སྒྲིག་སྟངས། མཛེས་བའི་ཉམས་བཏོད་ཚུལ། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཧ་ཙི་ནའི་ཤན་མ་ཞུགས་པ་ཞིག་ཧ་ལམ་མེད་ཅིང།ལྷག་པར་ཏུ་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་མོ་ཞེས་བའི་དུས་འགྱུར་ཆེན་མོ་དེ་ཡིས་ཤན་ཞུགས་ཏེ།ཐ་ན་གནད་སྟོན་པའི་ཚིག་འགའ་རེ་བཀོལ་དགོས་ཚེའང།རིག་གནསགསར་བརྗེའི་ཐ་སྙད་སྟེ།“རྙིང་ཞེན”དང་”གཞོན་ནུ།”དང་“སྙིང་སྟོབས”སོགས་བཀོལ་བཞིན་ཡོད་པ་དང།ཐ་སྙད་དེ་ཚོ་ནི་་ཁོང་ཚོའི་སེམས་སུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངར་ཆེན་པོ་སྟེར་པའི་མཚོན་ཆ་ལྟ་བུ་གྱུར་ཏེ། ནམ་ཡིན་ཡང་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་འཇོག་སྟངས་དང། བདེ་སྡུག་གི་དབྱེ་བ།རིགས་ལམ་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཚད་འདི་ལྟ་བུ་བརྟེན་ནས་འཇོག་བཞིན་ཡོད། དེ་བཞིན་ཁོ་ཚོས་“སློབ་གྲྭ”སོང་བ་ཞིག་གིས་གཏམ་བཤད་སོགས་གོ་ཡོང་དུས། བརྗོད་བྱ་དེ་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཡོད་པ་དང། མི་དེ་དག་ལ་ཞིབ་འཇུག་པ།མཁས་བ་སོགས་ཀྱི་མིང་བྱིན་ནས་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་བརྩི་སྲོལ་ཡོད་པ་དང།དེ་བཞིན་དགོན་སྡེ་ཞིག་ནས་ཡོང་བའི་མི་ཞིག་གིས་བརྗོད་བྱ་གཅིག་པ་ཞིག་བཤད་ཀྱང།གྲྭ་བཙུན་དེ་དག་གི་སྐད་ཆ་ནི་ཉམ་ཆུང་བ་དང། གཟི་བརྗིད་མེད་པ་འདྲ་བ་ཞིག་ཏུ་བརྩི་བཞིན་ཡོད།ཁོང་ཚོ་སེམས་ཀྱི་ཕུགས་སུ་ནམ་ཡིན་ཡང། རྙིང་བ་དང་གསར་བ། ཆོས་བ་དང་སྐྱ་བོ། དེ་བཞིན་ཚན་རིག་དང་ཆོས་ལུགས་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་ལ་གཞི་མཐུན་ཅི་ཡང་མེད་པའི་འདོད་ཚུལ་ཞིག་ཁོ་ཚོའི་སེམས་སུ་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་སྔོན་སྲོལ་གྱི་སློབ་གསོ་དང། མཁས་བ། དེ་བཞིན་བསྟན་བཅོས་སོགས་ལ་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་དོགས་པ་དང། འཁོན་འཛིན་སོགས་ཡོད་པ་དང། ཁ་ཅིག་གིས་དེ་བས་ཀྱང་སྔོན་སྲོལ་ཐམས་ཅད་ཁོ་ཚོའི་མི་ཚེ་དང། ལྟ་བ། གོ་གནས་སོགས་ཀྱི་དགྲ་ཟླ་ལྟ་བའི་འགལ་བ་བཟུང་ཏེ་དུས་ནམ་ཡང་ཆེད་དུ་འཐབ་པ་དང་རྩོད་པའང་བྱེད་བཞིན་ཡོད།

རྙིང་གཏོར་གྱི་གྲུབ་མཐའ་འདི་དུས་་གང་ཞིག་ལ་བྱུང་བ་དང།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གང་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད་དམ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ད་ལྟ་ནས་བརྩིས་བའི་མི་ལོ་བཞི་བཅུ་ཙམ་གྱི་ནང་བྱུང་བ་དང་།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་མ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད་དོ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ནི་ནང་བའི་ཆོས་སུ་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་དང། དེང་དུས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྣམ་བཞག་ཏུ་ལོ་རྒྱུས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། ལར་ཏུ་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གསལ་ཙམ་ཞིག་བཤད་ན། བོད་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་རྒྱུ་དང། ལོ་རྒྱུས་དངོས་རྟོགས་པ་ལ་ཕན་པ་མང་པོ་ཞིག་ངེས་པར་ཏུ་འགྱུར་སྲིད་མོད། དེ་ལྟ་བའི་རྒྱ་ཆེ་བའི་རྣམ་བཞག་ཅིག་ལེའུ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་ནང་གི་ཆུད་པའི་བཟོ་མི་འདུག་ཅིང། ངལ་བའང་མི་བསྟེན་པར་བྱ། དེ་བས་རྒྱ་མཚོ་ནང་གི་ཆུ་ཐིགས་ལྟ་བུ་ཙམ་ཞིག་གླེང་མོལ་གྱི་ཚུལ་དུ་་དྲངས་ནས་བཤད་ན། དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཟེར་བ་འདི་མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་ཡུལ་གྱི་ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་གྱི་རྙིང་གཏོར་གྱི་ལྟ་བ་དང། ལྷག་པར་ཏུ་རིག་གནས་གསར་ཆེན་པོའི་དམར་སྲུང་དམག་གི་ལྟ་བ་ལས་བྱུང་ཞིང། གཞུང་གི་སློབ་གྲྭ་ལ་སོང་བའི་སློབ་གྲྭ་བ་དག་གིས་གསར་ཏུ་བཏོན་པ་ཡིན། ཁོ་ཚོས་ལྟ་བ་འདི་དེང་རབས་ཅན་དང། ཚན་རིག། ལྷག་པར་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཟེར་པའི་དར་གྱི་འོག་ནས་སྤེལ་བ་ཡིན་མོད། བསམ་བློ་སྙིང་ཐག་པ་བཏང་ཡོང་དུས། སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་དང། ཚིག་གི་བཀོལ་སྟངས། གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དོན་གྱི་ད་དུང་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་མོ་ལ་ཐར་ཐུབ་མི་འདུག། འདི་རུ་ཕྲན་གྱིས་དོགས་གཞིའི་ཚུལ་དུ་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཟེར་བ་སྤྱི་དང། ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་དང། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་པོ། ཁྱད་པར་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་དང་ཞོགས་དུང་སོགས་ལས་འཕྲོས་བའི་གླེང་མོ་ཞིག་བྱེད་པར་འདོད་ཅིང། དེ་ན་ཆེད་དུ་བྲིས་བའི་བསྟན་བཅོས་འདིའི་ནང་དུ་ཐོག་མར།

༼ཀ༽རིག་གསར་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་དང། ལྟ་གྲུབ། ཁྱད་པར་རྩོམ་གཤིས་སོགས་ཅུང་ཟད་ཅིག་འབྲི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང།དེ་ནས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་དང། རིག་གསར་གྱི་ཤན་ཞུགས་སོགས་མདོར་བསྡུས་ཞིག་འབྲི་རྒྱུ་ཡིན།

༼ཁ༽ དེ་ནས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་རྩོམ་སྐད་གྲགས་ཅན། ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ་དང། སད་ཀྱིས་བཅོམ་པའི་མེ་ཏོག། རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་སོགས་ལ་ཞིབ་དཔྱད་ཅུང་ཟད་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང། འདི་དག་གིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་ལྟ་གྲུབ་དང། རྩོམ་གཤིས་ཇི་བཞིན་མཚོན་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།

༼ག༽ དེ་ནས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལས་འཕྲོས་བའི་དེང་རབས་ཀྱི་རྩོམ་དང། ཁྱད་པར་ཏུ་དེང་དུས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་གསར་བརྗེ་བ། ཞོགས་དུང། མེ་ལྕེ་སོགས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་སོགས་ཅུང་ཟད་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་དཔྱད་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང། འདིས་དེང་དུས་བོད་ཕྱི་ནང་ཀུན་དུ་གླེང་བཞིན་པའི་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཟེར་བ་དེའི་ངོ་བོ་དང། ཁྱད་ཆོས་སོགས་ཅུང་ཟད་ཤེས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།

༼ང༽ བོད་ནང་གི་དེང་རབས་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ་ཅུང་ཟད་བྱས་རྗེས། པད་མ་འབུམ་སོགས་ཀྱིས་རྙིང་གཏོར་དང། རིག་གསར་གྱི་ངོ་བོ་མཚོན་པའི་བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་རིགས་གསར་བ་འདི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་བོད་མི་ཁྲོད་དུ་ཇི་ལྟར་སྤེལ་ཚུལ་དང། དེ་དག་གི་ལྟ་གྲུབ་དང། དེ་ལས་འཕྲོས་བའི་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་དང།སྤྱོད་ཚུལ་སོགས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་རེ་བྲི་འདོད་ཡོད།

༼ཅ༽མཐའ་དཔྱོད་ལྟ་བུ་ལ། བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་རིགས་ཀྱི་གནས་བབས་དང། དེ་དང་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ། ཁྱད་པར་ཏུ། ཞོགས་དུང་དང་པད་མ་འབུམ་སོགས་ཀྱིས་”དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག”་འདི་”དེང་རབས་ཅན་”གྱི་རྩོམ་གཤིས་ཞིག་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་སྤེལ་ཅི་ཐུབ་བྱ་བཞིན་ཡོད་མོད། འདིར་ “དེང་རབས་ཅན་”དང་ “དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག”གཉིས་ཀྱི་འགལ་འབྲེལ་གྱི་སྐོར་ལ་ཅུང་ཟད་དཔྱད་ཏེ་རེ་ཞིག་རྩོམ་འདི་འཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་རྒྱུ་ཡིན། འདི་ནི་ཆེད་དུ་ལོ་མང་པོ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་བའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་ལྟ་བ་དང་མི་ཚེ་ལ་སྣང་མེད་དང། མཐོང་ཆུང་སོགས་ཀྱིས་ཚུལ་ཀྱང་མེད་པར།བློ་གཟུ་བོ་ཞིག་གིས་ངང་ཚུལ་གྱི་བོད་ཀྱི་དོན་གཉེར་ཅན་དག་ལ་འཕྲོས་མོལ་ཙམ་བྱེད་པ་དེ་ཡིན།བསྟན་བཅོས་འདི་བཞིན་བོད་ཡིག་ཏུ་འབྲི་བའི་སྐབས་སུ། བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་གོ་བདེ་བ་དང། ཀློག་བདེ་བའི་ཕྱིར་ཏུ།དབྱིན་ཇི་དང་རྒྱ་ནག་སོགས་ཀྱི་སྔོན་དང་དེང་གི་རྩོམ་རིགས་ཀྱི་ལྟ་བ་མཚོན་པའི་ཡི་གེ་དང།གྲུབ་མཐའི་རྣམ་བཞག་རྣམས་བོད་ཡིག་ཏུ་མེད་པར་རྣམས་ལུང་དྲངས་བ་དང། བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་མེད། རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྲན་གྱིས་བསམ་པར་དེང་དུས་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་གིས་ལུང་དྲངས་བ་དང་རང་གི་ཀྱང་ཧ་མ་གོ་བར་དྲངས་བ་མཐོང་ཤིང།་ ཁྱད་པར་ཏུ་དབྱིན་ཇི་དང། རྒྱ་ཡིག་སོགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་འདྲ་ལུང་དྲངས་ན། སྐྲག་སློང་བ་ལྟ་བུ་ཤིག་ཏུའང་མཐོང་བས།འདིར་ལུང་དྲངས་བ་ཐམས་ཅད། བོད་ཡིག་ཏུ་ཡོད་པའི་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལས་བཀོལ་ཅི་ཐུབ་བྱས་ཡོད་། ཡིན་ནའང།དཔྱད་པ་བྱེད་སྟངས་དེ་དེང་དུས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་དར་བཞིན་པའི་མཁས་བའི་དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་བའི་སྲོལ་བཞིན་ཏུ།རྩ་བའི་དམ་བཅའ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་རིགས་པ་དང། ལུང་འདྲེན་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཏེ་རང་གི་རྩ་བའི་དམ་བཅའ་དེ་སྒྲུབ་ཐབས་བྱས་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ཕྲན་གྱིས་ཡིག་ཆ་མང་པོ་སྦྱོར་ཀློག་དང། དེ་དག་ལ་ལོ་མང་པོར་ཞིབ་དཔྱད་བྱེད་ན། ཚད་དང་ལྡན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཞིག་ཏུའང་ཆགས་སྲིད་མོད། འདིར་གླེང་མོལ་ཙམ་དང།བོད་ཀྱི་མཁས་དབང་དག་གིས་ཁྲོད་དུ་ཆེད་དུ་སྐད་ཆ་སློང་བའི་ཕྱིར་ཏུ། དོན་སྤྱི་ལྟ་བུ་ལས་བྱེ་བྲག་དམིགས་སུ་བཟུང་ཏེ་བྲིས་ཡོད་པས། ཚིག་དང་དོན་རྩུབ་པོ་འགའ་རེའང་ཞོར་ཏུ་བྲིས་ཡོད། ལུང་རིགས་གཉིས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་རྩ་བའི་དམ་བཅའ་དེ་ཟིན་ཡོད་མེད་ནི། གཟུར་གནས་གྱི་མཁས་བ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་གཡུགས་ཏེ།དཔྱད་པར་བྱ་ཞེས་བཤད་པ་ལས་སྐད་ཆ་གཞན་པ་ཞུ་རྒྱུ་མེད། འདི་བཞིན་འབྲི་བའི་སྐབས་སུ། སྒེར་གྱི་འཁོན་སེམས་དང། ཕྲག་དོག་གིས་སྣ་དྲངས་བ་དང། མི་འདོད་པའི་འཁང་ར་བྱས་པ་སོགས་ཅི་ཡང་མེད་པར་དཔྱོད་པའི་མིག་ཤེལ་གཞན་པ་ཞིག་གིས་དེང་དུས་ཀྱི་འུར་རྒྱག་མཁན་དག་ལ་བལྟས་བའི་དཔྱད་པ་ཙམ་ཡིན། ང་ལ་སྡང་བས་ཅི་ཡང་མི་འོང། རིགས་པ་དང་བདེན་པ་གཙོ་བོ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལས་འཕྲོས་བའི་སྐད་ཆ་འདྲ་བྱུང་ན། རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཤིག་གི་འཕྲོས་མོལ་ཤིག་ལས། སྒེར་གྱི་འཁོན་སེམས་་ཞིག་ནམ་ཡང་མི་འཛིན་པའི་རེ་བ་ལན་བརྒྱ་ཞུ་བ་ཡིན།

རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་པོ།

སྤྱིར་བཏང་“གསར་བརྗེ་”ཟེར་བའི་ཚིག་འདི་ནི། ཡོ་རོབ་གླིང་གིས་མཁས་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྲིད་དོན་དང། དཔལ་འབྱོར། ཡང་ན་མི་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འཆར་ཚུལ་སོགས་སྔོན་གྱི་སྲོལ་ལུགས་དེ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་གསར་བ་ཞིག་ཏུ་བརྗེ་བ་དེ་ལ་ཟེར་བཞིན་ཡོད་ཅིང། ཡོ་རོབ་གླིང་གི་ལོ་རྒྱུས་སུ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཆ་བཞག་ནས་ཧྥ་རན་སིའི་དུས་འགྱུར་ཆེན་པོ་The French Revolution (1789–1799)དང། ཨ་རིའི་དུས་འགྱུར་ཆེན་པོ་(American Revolution 1775)ལྟ་བུ་རེད། འདི་གཉིས་ནི་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བོའི་སྲོལ་ལུགས་སྟེ་བརྒྱ་ཁ་གཅིག་གཅོད་ཀྱི་ལུགས་ཏེ། མི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲོས་མོལ་དང། མི་མང་གི་ཚབ་དུ་འཐུས་མི་འདེམས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཐག་གཅོད་པའི་ལུགས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་པའི་སྲོལ་དེ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་བཞིན་དཔལ་འབྱོར་ལའང་གསར་བརྗེ་ཡོད་དེ།དཔེར་ན་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བོ་དང། དཔོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རིན་གོང་ཐག་གཅོད་པའི་ལུགས་སྲོལ་དེ། རྗེས་སུ་མི་ཕན་ཚུན་ལ་དགོས་མིན་གྱི་དབང་གི་རིན་གོང་ལས་ཐག་གཅོད་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་ལྟ་བུ་དང། བྲན་གཡོག་ལམ་ལུགས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ལས། མ་རྩ་རིང་ལུགས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ལ་བསྒྱུར་པ་ལྟ་བུ་ལ་ཟེར་བཞིན་ཡོད། སྒྲ་ཡངས་འཇུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན།གསར་བརྗེ་ཟེར་བ་རང་བཞིན་གྱིས་འགྱུར་བ་ཙམ་ལ་མི་ཟེར་ཅིང། བཙན་དང་ཤུགས་ཡང་ན་གློ་བུར་ཏུ་ལམ་དང་ལུགས་དེ་ཚོ་འགྱུར་བ་ཟེར་པར་མངོན། འཛམ་གླིང་དུ་བྱུང་བའི་གསར་བརྗེ་མང་ཆེ་བ་ནི་ཆབ་སྲིད་དང། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གསར་བརྗེ་ཡིན། དེ་ན་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མེད་པ་རེད་དམ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་སྟེ། འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་རིག་གནས་ལ་མིང་བཏགས་པའི་གསར་བརྗེ་འགའ་ཤས་བྱུང་ཡོད།འཇར་མན་ན་ཙེ་ཏང་དང། ཉེ་རབས་ཀྱི་ཨོ་རྒྱན་ཡུལ་གྱི་ཁ་ཆེ་ཐ་ལེབ་པན་སོགས་ཀྱིས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ལྟ་བུ་རེད། དེ་ནི་ཐབས་ཤེས་སྣ་ཚོགས་སྤྱར་ཏེ་མི་རྣམས་ཀྱི་རང་མོས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྲོལ་དང། རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་འཆར་སྟངས། དེ་བཞིན་སེམས་ཀྱི་དམིགས་འཛུགས་ས་ཚང་མ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བརྗེ་ནས་སྲིད་གཞུང་ངམ། མི་སྒེར་གྱི་གྲུབ་མཐའ།ཡང་ནའང་ཆོས་ལུགས་ག་གེ་མོ་ཞིག་གི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་ལ་བསམ་བཞིན་དུ་ཐབས་ཤེས་སྣ་ཚོགས་སྤྱད་ནས་དད་པ་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དེ་རེད།ཡིན་ནའང་“རིག་གནས་གསར་བརྗེ”་བྱུང་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནས་ཉུང་ཉུང་རེད། རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ཟེར་ན། རིག་གནས་ཟེར་པའི་ཚིག་འདི་ཤིན་ཏུ་ནས་རྩོད་རྙོག་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཅིག་ཡིན་ཞིང། ལྷག་པར་ཏུ་ཐ་སྙད་འདི་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ་དེ་བས་ཀྱང་རྙོག་དྲ་ཅན་གྱི་གླེང་གཞི་ཞིག་རེད། རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་སོགས་སུ་རིག་གནས་བཅུ་ཞེས་ཤེས་བྱའི་གནས་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་ལྟ་བུ་དང། དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་ཏུ་(culture) རིག་གནས་ཟེར་བ་འདི། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པས། དཔེར་ན་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཟེར་དུས་བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་དེ་ལ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་མོའུ་ཙེ་ཏུང་དང། རིག་གསར་གྱི་སྐབས་སུ་རིག་གནས་ཟེར་བ་འདི་ཡང་“འདུ་ཤེས་འཛིན་སྟངས་”ཤིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད། དེ་བས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་མོ་ནི། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གསར་བརྗེ་དང། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གསར་བརྗེ་སོགས་དང་མི་འདྲ་བར། ༡༩༤༩སྔོན་དུ་ཡོད་པའི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་རྙིང་བ། རིག་གནས་རྙིང་བ། གོམས་སྲོལ་རྙིངབ། སྤྱོད་པ་རྙིང་བ་བཅས་ཀྱི་“འདུ་ཤེས་འཛིན་སྟངས་” དེ་དག་གཏོར་ཏེ་གསར་བ་གསར་རྐྱང་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུ་དེ་རེད། དེ་ནི་དོན་གྱིས་ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་ཙམ་གྱིས་མི་ཚད་པར།

མི་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྲོལ་བཅས་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཏེ། མཐར་བསམ་ཚུལ་གཅིག་པ། དྲན་ཚུལ་གཅིག་པ་བཅས་བཟོ་རྒྱུ་དེ་རེད།

བོད་ཀྱི་རབ་བྱུང་བཅུ་དྲུག་པའི་མེ་རྟའི་ལོ་སྟེ། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མགོ་བརྩམས་པ་ཡིན། དེ་ནི་ཕྱི་ལོ་༡༩༦༦་ནས་༡༩༧༦ལོར་བྱུང་བའི་རིག་གནས་ཀྱི་གསར་བརྗེ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་༡༩༦༦ལོའི་ཕྱི་ཟླ་བརྒྱད་པའི་ཚེས་༨་ཉིན། དམར་པོ་དབུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པ་ཞིག་བཏོན་པ་དེའི་ནང་དུ། “འབྱོར་ལྡན་མ་རྩ་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་གཏོར་བ་ཡིན་མོད། ཁོང་ཚོས་ད་དུང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་བསམ་བློ་རྙིང་བ་དང། རིག་གནས། ཡུལ་སྲོལ། བཤུ་གཤོག་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སོགས་བཀོལ་ཏེ་མང་ཚོགས་རྣམས་ལམ་ལོག་ཏུ་ཁྲིད་བཞིན་པ་དང། མི་དམངས་ཀྱི་བསམ་བློ་བསྒྱུར་བཞིན་པ་མ་ཟད།བསྐྱར་ཏུ་རོ་ལངས་རྒྱག་གཞིན་པའི་སྟ་གོན་མཛད་བཞིན་པ་རེད། དེ་བས་འབྱོར་མེད་གྲལ་རིམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་འདི་ལ་འཐབ་རྩོད་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་དགོས་བ་མ་ཟད། ལྟ་བ་གསར་བ་དང། རིག་གནས་གསར་བ།ཡུལ་སྲོལ་གསར་པ།སྤྱོད་པ་གསར་བ་བཅས་ཀྱིས་སྒོ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་བསམ་བློ་ལྟ་ཚུལ་བརྗེ་དགོས”ཞེས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་བྱ་དགོས་བ་བཤད་ཡོད། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་ཆེན་པོའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་འབྱོར་མེད་གྲལ་རིམ་རྣམས་ཀྱིས་མ་རྩའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསམ་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་གཙང་སེལ་བྱས་ཏེ། སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ཁྱད་འཕགས་ལྟ་བ་རྣམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་སྤེལ་བ་དེ་ལ་ཟེར་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ༡༩༦༦ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ལྔ་བའི་ཚེས་༡༦ཉིན་མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་ཏང་དང། རྒྱལ་ཁམས་ཡོངས་སུ་ད་དུང་འབྱོར་ལྡན་མ་རྩ་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་མི་མངོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཕྱིར།གྲལ་རིམ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་དགོས་བ་དང། དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་ན། མི་རྣམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང། བསམ་བློ་བསྒྱུར་བ་དང། ཁྱད་པར་ཏུ་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་ཡོད། གོང་གི་བཀོད་པའི་བསྒྲགས་གཏམ་དེ་ལས་གསལ་བ་བཞིན། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི། རྙིང་བཞི་(四旧)གཏོར་བའི་དོན་ཚན་བཏོན་པ་དང། རྙིང་བ་བཞི་ནི། སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་རྙིང་བ། རིག་གནས་རྙིང་བ། གོམས་སྲོལ་རྙིངབ། སྤྱོད་པ་རྙིང་བ་བཅས་རེད། མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་རྒྱ་ནག་གི་དམངས་གཙོ་གསར་བའི་དམིགས་ཡུལ་སྐོར་གླེང་དུས་། “ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་གསར་བ་དང།དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་གསར་པ། རིག་གནས་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་གསར་པ་བཅས་ཀྲུང་གོའི་གསར་བརྗེའི་སྟོབས་ཤུགས་ཡིན་ཙང་དེ་ཚོ་ནི་ཆབ་སྲིད་རྙིང་བ་དང།དཔལ་འབྱོར་རྙིང་པ།

རིག་གནས་རྙིང་བ་བཅས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་མཁན་ཅིག་རེད།”ཞེས་དང། “གཏོར་དགོས་གི་རེད། དེ་ཚོ་མཐར་ཕྱིན་པར་གཏོར་དགོས་གི་རེད།དེ་ཚོ་གཏོར་བ་དང་ཆབས་ཅིག་སེམས་ཤུགས་གསར་པའང་འཛུགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད”རྙིང་གཏོར་འདི་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་ཆེན་པོའི་ལྟ་བའི་གནད་ལྟ་བུ་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་དང།མདོར་བསྡུས་ན་མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་བཤད་པ་བཞིན། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ནི་“རྙིང་ཚབ་གསར་བརྗེ”ཟེར་བ་དེ་རེད། མཚོ་སྔོན་དང། ཁྱད་པར་དུ་རེབ་གོང་ལ་མཚོན་ན་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་ཆེན་པོ་མགོ་བརྩམས་དུས།དགོན་པ་དང། མ་ཎི་ཁང། དེ་བཞིན་ལྷ་སྐུ་མཆོད་ཆ།བོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་སྣ་ཚོགས་མཚོན་པའི་དཔེ་དེབ་སོགས་ལྷག་ལུས་ཙམ་ལས་ཡོད་པ་མ་རེད། ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ང་བརྒྱད་ལོ་ནས་དགོན་པ་ཕལ་ཆེན་སྒོ་བརྒྱབ་ཚར་བ་དང།མཆོད་རྫས་དང། དཔེ་ཆ་སོགས་མཚོན་པའི་སྔོན་གྱི་ཡོ་ཆས་ཐམས་ཅད་མཆོང་སྐྱོད་ཆེན་པོ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་ནས་བཅོམ་པ་དང། གཞུང་དུ་བསྡུས་ཚར་བ་རེད། དྲུག་ཅུ་རེ་གཉིས་ལོ་ལ་རོང་བོ་དགོན་པ་དང། སྐུ་འབུམ། རྡོ་སྦིས་གྲྭ་ཚང་སོགས་འདུས་བའི་དགོན་པ་སོགས་མཚོན་པའི་དགོན་པ་དྲུག་ཙམ་གྱིས་སྒོ་ཕྱེས་མོད། དེ་ཡང་གཞི་རྒྱ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་དང། ཕྱིའི་རྣམ་པ་ཙམ་ཞིག་རེད། དེ་བས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མགོ་རྩོམ་དུས། ཕྱིའི་རྫས་༼དགོན་པ།ལྷ་ཁང། མཆོད་ཆ། དཔེ་ཆ། ཐང་ཀ། དཀར་ཡོལ། གོས་སོགས་འདུས་བའི་༡༩༤༠སྔོན་ལ་བཟོས་བའི་རྒྱུ་རྫས་རྙིང་བ་ཐམས་ཅད༽སོགས་མཚོན་པའི་རྙིང་བ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཚར་བ་དང། ཕྱིའི་རྣམ་པ་ཙམ་གྱི་དངོས་གནས་“སྤྱི་ཚོགས་གསར་བ”་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ཡིན་ནའང་དེ་དུས་ད་དུང་ལྷག་བསྡད་ཡོད་པ་ནི། མི་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཁོང་གི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་དང། རིག་གནས། གོམས་སྲོལ། སྤྱོད་པ་བཅས་་རེད། དེ་བས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ནི་སྐབས་འགར་གཏུབ་གསོད་དང། བཅོམ་འཕྲོག་སོགས་ཀྱི་རྣམ་པའང་ངེས་པར་ཡོད་མོད། དོན་གྱི་རྩ་བ་ནི་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ནི་བསམ་བློ་འདུ་ཤེས་བསྒྱུར་པའི་གསར་བརྗེ་ཞིག་དང། བོད་མིའི་སེམས་ཁོང་གི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྲོལ་རྙིང་བ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པའི་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞིག་ཡིན། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ནི་ཇི་ལྟར་བྱས་པ་རེད་དམ་ཞེ་ན། ཐོག་མར་ནར་མ་སོན་པ་དང། རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཆ་ཚང་མ་སྨིན་པའི་བྱིས་བ་དག་གི་ཁྲོད་དུ་ལྟ་བ་འདི་སྤེལ་ཞིང། ཁོ་ཚོ་ནི་་“དམར་པོ་ལྟ་བ”སྲུང་བའི་“དམར་སྲུང་དམག”(红卫兵)་ཡིན་ཞེས་མིང་བཏགས་ཏེ། རྙིང་བཞི་གཏོར་པའི་སྐུལ་སློང་བྱས། སེམས་སུ་མཛེམ་དོགས་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་“སྙིང་སྟོབས”ཀྱི་མིང་གི་འོག་ནས། རང་གི་ཕ་མ་དང་དགེ་རྒན་དང། འབྱོར་ལྡན་མ་རྩ་རིང་ལུགས་ཀྱི་མི་དང། ལྟ་བ་སོགས་ལ་“འཐབ་རྩོད་”བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དེ་རེད། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་སྐབས་སུ་སྙིང་སྟོབས་ཟེར་བའི་ཚིག་འདི་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་རིང་ལ་སེམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་དད་པ་ཕྲ་མོ་དང། ཡིད་ཆེས་། སེམས་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་བདེན་བདེན་པ་དག་ལ།འཛེམ་དོགས་དང་ཞེན་པ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་བཅོམ་དགོས་ན། སྙིང་སྟོབས་ཆེན་པོ་ཞིག་མེད་ན་བཅོམ་ཐུབ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་བས་སྙིང་སྟོབས་ཟེར་པའི་ཚིག་འདི། གསར་བརྗེ་བ་དག་གིས་ཁ་ནས་མ་ཎི་བཞིན་འདོན་གིན་ཡོད་པ་དང།སྙིང་སྟོབས་ཟེར་བ་འདི་རྙིང་བ་གཏོར་པའི་སྤོབས་པ་དེ་ལ་ཟེར་བཞིན་ཡོད། འདོར་ན་རིག་གསར་ནི་པད་མ་འབུམ་གྱིས་གསུངས་བ་བཞིན། རྒྱབ་ཤ་དམར་པོ་ཅན་གྱི་”མོའི་ཀྲུའི་ཞིའི་རྩོམ་བཏུས”ཉིན་མཚན་དུས་དྲུག་དུ་ཁ་ཏོན་བཞིན་བཏོན། ལུས་ལ་འབྲལ་མེད་དུ་བཟུང།དེ་ནི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་རྙིང་བཞི་ལས་ཐར་བར་གཏོང་བའི་སྒོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་གྱིས་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་སྤེལ་བ་དེ་རེད། དཔེ་དེབ་དེ་ནི་རྒྱ་ཡིག་གི་གཅིག་པོ་མི་ཚད་བོད་ཡིག་གི་ཐོག་ནས་མང་པོ་དཔར་ནས་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་སྤེལ་བ་དང། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་སོགས་གཙོ་གྱུར་པའི་བོད་ཀྱི་གསར་བརྗེ་རྙིང་གཏོར་བ་དག་ཡང། མོའི་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་འོག་ནས་འཚར་ལོངས་དང། སློབ་གཉེར་བྱས་ནས་བྱུང་བ་ཤ་སྟག་ཡིན།

མེ་རྟ་ལོའི་སྟོན་ཁར།

དེ་ནི་༡༩༦༦ལོའི་ཕྱི་ཟླ་བརྒྱད་པའི་སྟོན་ཁ་སྟེ། མདོ་སྨད་རིག་པ་འབྱུང་བའི་གྲོང་ཁྱེར་ཏུ་གྲགས་པ། རེབ་གོང་རོང་བོ་ནི། ཞིང་ལ་ལོ་ཏོག་སྨིན་ཞིང། སྟོན་བརྔ་ལ་ཉེ་བའི་སྐབས་ཤིག་ཡིན་པ་དང། མི་རྣམས་ཀྱང་ང་བརྒྱད་ཀྱི་དམག་འཁྲུག་དང། མཆོང་སྐྱོད་ཆེན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ལྟོགས་སྐོམ་སོགས། ལུས་ཀྱི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐར་བ་ཙམ་བྱུང་སྟེ། ལྟོ་བ་རྒྱགས་ཙམ་ཡོད་པ་དང། དྲུག་ཅུ་རེ་གཉིས་ལོ་ནས མདོ་སྨད་ཀྱི་སྐུ་འབུམ་དགོན་པ་དང། བླ་བྲང། རོང་བོ་དགོན་ཆེན། དེ་བཞིན་རྡོ་སྦིས་གྲྭ་ཚང་སོགས་བསྐྱར་དུ་སྒོ་ཕྱེ་ནས། ངུར་སྨིག་གྱོན་པའི་གྲྭ་བ་འགའ་རེའང་ཡོད་ཆོག་པར་གྱུར། དེ་འདྲ་བའི་ཉིན་ཞིག་ལ་གཅན་ཚ་དགུ་འགྱུར་པདྨ་རོང་གི་དགུ་རུང་ཕོ་བ་ཟེར་བའི་སྡེ་བ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ནས། ལོ་བཅུ་གསུམ་ཅན་གྱི་བྱིས་བ་ཞིག་གིས་རྒྱབ་ཏུ་དཔེ་ཁུག་ཅིག་ཁུར། སྐེ་ལ་སྐེ་དཀྲིས་དམར་པོ་ཞིག་བཏགས། སྟོད་གོས་སྔོན་པོ་ཁུག་མ་ཆེན་པོ་གཉིས་ཡོད་པ་ཞིག་གྱོན་ནས། ཨ་མ་རྒན་མོ་ཞིག་གིས་སྐྱེལ་ནས་རྨ་ལྷོ་དགེ་ཐོན་སློབ་གྲྭ་ཟེར་པ་དེར་ཐོན། བྱིས་བ་དེའི་མིང་ལ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ཟེར། ཁོའི་ཕ་ཆུང་དུས་ནས་གཤེགས་སྔ་པས། མ་དང་རྨོ་རྨོ་གཉིས་དང། ཕ་གཡར་རྒྱ་མཚོ་ཟེར་བ་ཞིག་དང་མཉམ་དུ་འཚར་ལོངས་བྱུང། ཁྱིམ་གྱི་གནས་ཚུལ་གང་ཡིན་གསལ་བོ་རྟོགས་དཀའ་ནའང། བོད་ཀྱི་ཁྱིམ་མི་དག་དང་འདྲ་བར། མ་དང་ཕ་གཡར་གཉིས་ཀྱིས་བྱིས་བའི་སྤྱོད་ལམ་སོགས་ལ་དོ་ཁུར་དང། ལྟ་རྟོག་བྱས་ཡོད་པ་ནི་ཏན་ཏན་ཡིན་པ་དང། ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་ཅན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་འདོད་པའི་བརྩོན་པ་ནི་ངེས་པར་ཏུ་བྱས་ཡོད་པར་སེམས། ཡིན་ནའང་རྡོ་སྦིས་ཆོས་སྐྱོང་ལགས་ཀྱིས་གསུངས་བ་ལྟར་ན། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལ་དྭ་ཕྲུག་ལྟ་བུ་སེམས་ཁམས་དང།གཤིས་ཀ་ཡོད་ཅེས་གསུང་ཡོད་པ་དང། གལ་སྲིད་དེ་བདེན་པ་ཡིན་ཚེ། སེམས་ཁམས་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལྟར་ན། བྱིས་བ་དེ་མི་གཞན་དང་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་དཀའ་བ་དང། ལྷག་པར་མས་ཕ་གཡར་ཅིག་བླངས་བའི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྗེས་སུ་སྐྱེད་མའི་རིགས་དང་མཆན་མཐུན་ཡོང་དཀའ་བ་ཡོད་ཅེས་སེམས་ཁམས་རིག་པའི་གཞུང་དུ་བཤད་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པས་འདི་ལ་དཔྱད་པར་བྱ་བའི་གནས་སུ་ལགས།

དོན་གྲུབ་རྒྱལ་རྨ་ལྷོ་དགེ་ཐོན་སློབ་གྲྭ་ཐོན་པའི་ཉི་མ་དེ་ནི། བོད་གངས་ཅན་ཕར་ཤོག། འཛམ་གླིང་ཀུན་དུའང་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་དུས་འགྱུར་ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་ཡིན། དེ་ནི་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མགོ་བརྩམས་པའི་ལོ་དེ་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་རང་གིས་སེམས་སུ་ཅི་དྲན་ཡོད་མེད་སུས་ཀྱང་རྟོགས་དཀའ་ནའང། ཁོང་གིས་བརྩམས་པའི་སྙན་ངག་སྟེ “སྙན་ངག་ལ་སྦྱར་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་གཞོན་ནུའི་ཡིད་ཀྱི་མཛེས་རྒྱན”ཟེར་བ་ལས། རིག་གསར་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་སྟངས་སོགས་མང་པོ་བཀོད་འདུག་པ་ལ་བལྟས་ན། ཁོང་ལ་རིག་གསར་ལྟ་བ་དང། སྤྱོད་པ་སོགས་ཧ་ཅང་གི་ཆ་རྒྱུས་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ། དཔེར་ན། ཁོང་གིས་རྩོམ་དེ་ལས། “གྱེན་ལོག་མེ་ལྕེ་རྩེ་མོ་ཡིས། སྐར་མའི་འབྲས་ཡོད་ཟ་བར་བྱེད། འཐབ་འཛིང་འབྲུག་གི་སྒྲ་ཆེན་གྱིས། འཛིན་མའི་རྣ་བར་འོན་པར་བྱས།”ཞེས་དང། “རིག་པའི་དཔའ་བོ་ཡོད་དོ་ཅོག། ལྔ་བའི་ལམ་དུ་ད་སོང་ཞེས། དྲགས་སྔགས་ཧུམ་ཕགས་དབྱར་སྐྱེས་རྔས།གནམ་སའི་ཕྱོགས་ཀུན་འགེངས་བར་བྱས།”ཞེས་འཐབ་རྩོད་ཇི་ལྟར་བྱ་ཚུལ་བཀོད་ཡོད་པ་དང། སྒྲུང་གཏམ་ནང་གི་བུ་མོ་ཟླ་བ་སྒྲོལ་མ་དམར་སྲུང་དམག་ནང་དུ་ཞུགས་ཚུལ་ཡང་འདི་ལྟར་“དཀར་འཇམ་དཔུང་བའི་ཡང་ཐོག་ཏུ། དམར་སྲུང་དམག་གི་རྟགས་འཛིན་པའི།” ཞེས་དམར་སྲུང་དམག་ཏུ་ཞུགས་པ་དང། དེ་བཞིན་དམར་སྲུང་དམག་གིས་གཏེ་བོ། གསར་བརྗེ་སྐྱབས་གཙོ་བྱས་ནས་དམར་སྲུང་དམག་རྣམས་སླེབས་ཏེ། ཟླ་བ་སྒྲོལ་མའི་ཕ་ནི་སྔོན་ཆད་དགེ་བཤེས་ཡིན་པ་དེ་འཛིན་བཟུང་བྱས་པའི་ཚུལ་འདི་ལྟར། “གྱེན་ལོག་དཔུང་གི་རུ་གཙོ་སྟེ། གསར་བརྗེ་སྐྱབས་དང་ཝ་གྲོགས་རྣམས། གཟན་ལ་འགྲིམས་པའི་གླག་མོ་ལྟར། ཟླ་བ་སྒྲོལ་མའི་ཡབ་ཆེན་གྱི། ཉམ་ཐག་ལུ་གུ་འཛིན་ཕྱིར་འོངས། ལྷ་རམས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཆོག། བསོད་ནམས་བགོ་སྐལ་འདི་ཡིན་ཞེས། སྔོན་མེད་ཤོག་བུའི་པཎ་ཞྭ་ཞིག། གང་གི་སྤྱི་བོ་རྒྱན་དུ་བྱིན” ཞེས་དམར་སྲུང་དམག་དག་གིས་དགེ་རྒན་དང། སྔོན་གྱི་ཆོས་གྲྭ་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་ནས་ཐོན་པའི་དགེ་རྒན་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་འཐབ་རྩོད་བྱ་ཚུལ་གསལ་བོར་བཀོད་ཡོད་པ་དང། ལྷག་པར་བུ་བུ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གིས་ཕ་མ་ལ་ཡང་འཐབ་རྩོད་བྱ་དགོས་ཚུལ་ཡང་འདི་ལྟར། “ཀ་ཡེ་ཟླ་བ་སྒྲོལ་མ་ལགས། ཁྱོད་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་རི་ལྟར་བརྟན། གསར་བརྗེའི་གོ་རྟོགས་མཁའ་ལས་མཐོ། དགེ་གཉེན་དབྱེ་བ་མ་ནོར་པར། ཡབ་དང་འཐའ་རྩོད་བགྱིད་ཕོད་པ། གསར་བརྗེའི་བྱ་སྤྱོད་ཁོ་ན་ཉིད།”ཅེས་རང་གི་ཕ་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་དུ་བཅུག་ཚུལ་སོགས་བཤད་ཡོད།སྤྱིར་བཏང་སྙན་ངག་དང་སྦྱར་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་འདིའི་ནང་གི་མི་སྣ་རྣམས་དངོས་སུ་བྱུང་ཡོད་མེད་དང། དོན་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཡོད་མེད་ཅི་ཆ་ཡང། འདི་ནི་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་རྨ་ལྷོ་དགེ་ཐོན་སློབ་གྲྭ་ཞུགས་པའི་ཉི་མ་དེ་ནས་བྱུང་བའི་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་མོ་ནས་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱི་འཆར་སྟངས། དོན་རྐྱེན་རྣམས་ཇི་བཞིན་དུ་བཀོད་འདུག་པས། ཕལ་ཆེར་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་རང་གི་རྣམ་ཐར་དེ་སྒྲུང་གཏམ་དང་སྦྱར་ནས་བྲིས་བ་མིན་ལས་ཆེ་སྙམ།

དེ་བཞིན་ཕྲན་གྱིས་ཀྱང་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་སློབ་གྲྭའི་རྭ་བའི་ནང་དུ་ཐོན་མ་ཐག་ཏུ། ཁོའི་མིག་ལམ་ཏུ་མཐོང་བའི་བྱ་སྤྱོད་དང། ཉེར་ལེན་སོགས་བརྟག་པ་མཐའ་བཟུང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དྲན་པར་བྱས་ན། འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པར་སེམས་སྟེ། དེ་ནི་ཁོ་དང་ལོ་མཉམ་སློབ་བུ་དག་གིས་ལག་ཏུ་རྡོ་དང་དབྱུག་པ་བཟུང་ནས་སྔོན་གྱི་རི་མོ་དང། ཚོན་རྩི་རྒྱབ་ཡོད་པའི་སྒེའུ་ཁུང་དང་སྒོ་སོགས་བཅོག་བཞིན་ཡོད་པ་དང། དགེ་རྒན་དག་གི་མགོ་ལ་ཤོག་ཞྭ་རིང་པོ་རེ་བསྐོོན་ནས་ཁྲོམ་དུ་ཁྲིད་བཞིན་པ་དང། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་དང་ལོ་མཉམ་གྱི་སློབ་བུ་དག་གིས་ཁ་ནས་“རྙིང་བཞི་གཏོར་ཏེ།གསར་བཞི་འཛུགས་དགོས”དང་“ལྷ་འདྲེ་གདོན་བགེགས་ཕམ་པར་རྒྱོབ་ཤོག”་ཅེས་སྐད་འབོད་སྒྲོག་ཏེ། དགེ་རྒན་རྣམས་ལ་བཅར་རྡུང་དང། གནར་གཅོད་གཏོང་བཞིན་ཡོད་པ་དང། བྱ་སྤྱོད་དེ་དག་ལ་ཁོ་ཚོས་“འཐབ་རྩོད”ཅེས་འབོད་བཞིན་པ་དང། དེ་ནི་བླ་མེད་ཀྱི་གསར་བརྗེའི་ལས་ཀ་ཞིག་བསམ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། སྐབས་རེ་བདག་གིས་འདི་ལྟར་ཀྱང་སེམས་ལ་དྲན་ཏེ། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་ལས་ལོ་ན་ཆེ་བའི་སློབ་མ་ཁག་ཅིག་གིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་སོགས་ལོ་ཆུང་བ་དག་ལ། “ད་ནས་བཟུང། ང་ཚོ་ནི་གུང་ཁྲན་ཏང་སྲུང་མཁན་གྱི་དམར་སྲུང་དམག་ཡིན་པ་དང།ང་ཚོས་དམིགས་ཡུལ་ནི་ “རྙིང་བཞི་གཏོར་ཏེ།གསར་བཞི་འཛུགས་དགོས”ཞེས་ཡང་ཡང་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད་པར་སྙམ། སེམས་ཁམས་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལྟར་ན། གློ་བུར་ཏུ་བྱིས་བ་ཆུང་ཆུང་དེ་འདྲ་ཞིག་གཅན་ཚའི་གྲོང་གསེབ་ཅིག་ནས་རོང་བོ་རུ་ཐོན་པར། བྱིས་བ་སྤྱི་དང་འདྲ་བར་ཐོག་མར་བརྩེ་བའི་མ་དང། ལུང་བ་ཁ་བྲལ་བའིདགའ་སྣང་དང། རྗེས་སུ་མ་དང།སྡེ་བ།ཆུང་དུས་ཀྱི་རྩེད་རོགས་སོགས་དྲན་པའི་འགལ་འདུ་ཅན་གྱི་སེམས་ཚོར་ཅིག་ཀྱང་བྱུང་ཡོད་པ་གོར་མ་ཆག སྤྱིར་བཏང་བྱིས་པ་ཕ་མ་དང་ཁ་བྲལ་ནས། བྱིས་པ་རྣམས་དགོན་པར་འགྲོ་བ་དང། སློབ་གྲྭ་སོགས་ལ་འགྲོ་བ་འདི་དོན་གྱིས་སྟེང་ནས་གཅིག་པ་ཡིན་ནའང། རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་སྟངས་དང། མི་ཚེའི་ལྟ་གྲུབ་དང། གྲུབ་མཐའ་སོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད། གང་ལྟར་ཀྱང་དེའི་སྐབས་སུ་བྱུང་བའི་དོན་རྐྱེན་དང་ལྟ་གྲུབ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོའི་སེམས་སུ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཏེ་རྗེས་སུ་ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་གང་ཡིན་ཀྱང། ལུས་ཀྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ཐམས་ཅད་དུས་འགྱུར་འདི་ལ་མ་འབྲེལ་བ་ཞིག་མེད་པར་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ།བརྩམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྙིང་དོར་གྱི་ལྟ་བས་ཁྱབ་བསྡད་ཡོད་པ་དང། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ངོ་ལོག་དང་། སྐྱེད་མའི་རིགས་ལ་མི་ཟད་པའི་ཞེ་སྡང་དང་སྡུག་གྱོང་གཏོང་བ་དང་སེམས་སུ་འཐབ་རྩོད་འབའ་ཞིག་གིས་ཁེངས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད།

རྙིང་འདོར་གྱི་ལྟ་བའི་ཁུངས་ནི“ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ”་ཡིན།

ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་འདི་རྒྱ་ནག་གི་ལོ་རྒྱུས་སུ་བཤད་ན། ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེ་བའི་ལོ་རྒྱུས་གྱི་མཚམས་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན།ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་དམར་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་མཚོན་པའི་ནུབ་ཀྱི་རིག་གནས་དར་པར་བཤད་ཡོད་པ་དང།་ ལྷག་པར་ཏུ་དམར་ཕྱོགས་ལ་མཚོན་ན་ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་ནི་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད།རྒྱ་ནག་གི་མཁས་པ་དག་གིས་རྒྱ་ནག་གི་རིག་གནས་དེ་ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་གྱི་སྔོན་དང་རྗེས་སུ་ཕྱེས་ནས་བཤད་ཡོད། དཔེར་ན། མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་ “ཀྲུང་གོའི་རིག་གནས་གྱི་འཐབ་ཕྱོགས་དང་ཡང་ན་བསམ་བློའི་མཐའ་ཕྱོགས་ལ་ཆ་བཞག་ན “ལྔ་བཞིའི་”སྔོན་དང། “ལྔ་བཞིའི་”རྗེས་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་སྐབས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཆགས་ཡོད་པ་རེད”ཅེས་བཤད་ཡོད་པ་དང།ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་ནི་བསམ་བློ་བསྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་ལས་འགུལ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གཙོ་བྱས་བའི་བོད་ཀྱི་གསར་བརྗེ་བ་དག་གིས་ཀྱང་ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་འདི་ལ་ཆེད་དུ་ཞིབ་དཔྱོད་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་དང།བསྟོད་བསྔགས་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་གྱི་སྲོལ་འབྱེད་པ་དག་གིས་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ།སྲོལ་རྒྱུན་གཏོར་དགོས་ཞེས་སྐད་འབོད་ཀྱང་མང་པོ་བྱས་འདུག། དཔེར་ན་ཞོགས་དུང་གིས་རང་གྲོལ་ཞིབ་འཇུག་གི་དེང་ཕྲེང་དང་པོ་ནང་དུ“ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་ཞེས་པ་ཚིག་གཅིག་གིས་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན། བསམ་བློ་བཅོས་སྒྱུར་གྱི་ལས་འགུལ་ཞིག་རེད།སྐབས་དེར་བློ་འབྱེད་བསམ་བློ་བ་དག་གིས་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ལ་དགག་པ་གཞིར་བྱས་ཏེ། སློབ་གསོ་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཚུལ་དང། བུད་མེད་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་དགོས་ཚུལ། ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་གསུང་མེད་ཚུལ།དཔྱོད་ཤེས་དང་དང་རང་དབང་འདྲ་མཉམ་སོགས་དགོས་ཚུལ་བཤད་ཡོད་པ་རེད”ཅེས་བཤད་ཡོད། ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་འདི་ནི། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་སྐབས་གནད་འགག་ཅན་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན། ཐོག་དང་པོ་སུའུ་ཀྲུན་ཧྲན་གྱིས་དབུ་ཁྲིད་པའི་རྒྱ་ནག་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱ་མི་ཚོས།“ཤར་ཀྱི་ཀླ་ཀློ་མན་ཇུ་མཐར་སྐྲོད་བཏང་ཏེ། རྒྱ་ནག་གི་ཤེས་རིག་དར་སྤེར་གཏོང་དགོས་”ཞེས་བའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགུལ་ཏེ། ལོ་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་རིང་གི་རྒྱལ་བོའི་ལམ་ལུགས་དང། ལོ་ཉིས་བརྒྱ་ཙམ་ལ་དབང་སྒྱུར་པའི་དབང་སྒྱུར་པའི་མན་ཇུའི་རྒྱལ་རབས་རྫོགས།

འདི་ལ་ལྕགས་ཕག་ལོའི་༼༡༩༡༡༽གསར་བརྗེ་ཟེར། ཡིན་ནའང་ལྕགས་ཕག་གི་གསར་བརྗེའི་རྗེས་སུ་རྒྱ་ནག་རང་དུའང་སྲིད་གཞུང་དང།འཇིག་རྟེན་སྲིད་སྐྱོང་གི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་སྲིད་གཞུང་བརྟན་པོ་ཞིག་འཛུགས་མ་ཐུབ་པར་ཡོད་དུས།འཇར་པན་སོགས་གཙོ་བོ་གྱུར་པའི་རྒྱལ་ཁམས་སྟོབས་ཅན་དག་གིས་རྒྱ་ནག་ལ་བཙན་འཛུལ་དང།ས་ཆ་སོགས་བཙན་འཕྲོག་གིས་ཆིངས་ཡིག་སོགས་རྒྱག་ཏུ་བཅུག་ཅིང། ༡༩༡༩ལོ་ལ་པེ་ཅིང་གི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་སྲང་ལམ་སོགས་སུ་སོང་ནས། རྒྱལ་ཁམས་སྟོབས་ཆེ་བ་དེ་དག་ལ་ངོ་རྒོལ་སོགས་བྱས། དེ་དུས་རྒྱ་ནག་གི་མཁས་བ་ཁ་ཅིག་གིས། རྒྱ་ནག་འདི་བཞིན་ཉམས་རྒུད་དུ་འགྲོ་སོང་བ་དང། སྟོབས་ལྡན་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་འཛུགས་མ་ཐུབ་པ་དང། དེ་བཞིན་རྒྱལ་ཁམས་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་ལུས་བ་ནི་རྒྱ་ནག་རང་གི་རིག་གནས་རེད་ཅེས་རིག་གནས་རྙིང་བ་ལ་དགག་པ་རྒྱག་པའི་མགོ་བརྩམས། ཁོ་ཚོས་རྒྱལ་ཁམས་སྐྱོབ་པའི་ཐབས་ཤེས་ཡང་དག་ནི་ནུབ་ཀྱི་དམངས་གཙོ་ལམ་ལུགས་དང་།

ཚན་རིག་སོགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་མཚོན་པའི་དཔེ་དེབ་སོགས་མང་དུ་སྤེལ། དུས་འགྱུར་འདི་ལ་བརྟེན་ན་དམར་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྟ་བའང་རྒྱ་ནག་ཏུ་དར་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང།དུས་སྐབས་དེ་ལ་ཡོ་རོབ་གྱི་ལྟ་གྲུབ་མཚོན་པའི་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་དང།དེའི་ཆེད་དུ་གཉེར་པའི་དུས་དེབ་”གཞོན་ནུ་གསར་པ”སོགས་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་སྤེལ་ཞིང། དུས་དེབ་དེ་དག་ནི་རྒྱ་ནག་གི་རིག་གནས་རྙིང་བ་གཏོར་པའ་ིམཚོན་ཆ་ལྟ་བུ་གྱུར།དུས་དེབ་འདི་སོགས་མོའི་ཙེ་ཏུང་སོགས་འབྲེལ་བའི་དམར་ཕྱོགས་ལ་ཤན་ཆེན་པོ་ཞུགས་ཏེ། རྗེས་སུ་མོའུ་ཙེ་ཏུང་དང།གཞན་དམར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཁས་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཆེད་དུ་རྩོམ་བྲིས་ཡོད་པ་དང། དུས་དེབ་འདི་ལ་ཆེད་དུ་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་མང་པོ་བྱས་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ལྔ་བཞི་ལས་འགུལ་འདི་བོད་དང་འབྲེལ་བ་སྤུ་ཙམ་ཡང་མི་འདུག།ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན་བོད་ཀྱི་ནང་བ་སངས་རྒྱས་བའི་ལྟ་གྲུབ་དང་རྒྱ་ནག་གི་ཁུང་ཙིའི་ལུགས། རྒྱ་ནག་གི་རྒྱལ་བོའི་ལམ་ལུགས་དང། བོད་ཀྱི་བླ་མའི་ལམ་ལུགས། བོད་ཀྱི་བསྡུས་གྲྭའི་སོགས་མཚོན་པའི་རིགས་པ་གཙོ་བོ་འཛིན་པའི་ལམ་ལུགས་དང། རྒྱ་ནག་གི་དཔེ་བཞི་གཙོ་བོ་འཛིན་པའི་ལམ་ལུགས། དེ་བཞིན་བོད་མི་མང་ཆེ་བ་འབྲོག་བ་དང་ས་མ་འབྲོག་གི་ལུགས་སྲོལ་དང། རྒྱ་ནག་གི་སོ་ནམ་པའི་འཚོ་བ་དང་ལྟ་གྲུབ་སོགས་ལ་གནམ་ས་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེ་ནི་རྒྱ་ནག་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཁྱད་པར་ཅན་དང། ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་བྱུང་བ་ཞིག་རེད།

དོན་གྲུབ་རྒྱལ་དང་གསར་བརྗེའི་ལྟ་བ།

ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་ནང་དུ། ནུབ་ཀྱི་དམངས་གཙོ་རིང་ལུགས་ཅན་གྱི་རིག་གནས་གསར་པ་ཞིག་དར་ཡོད་ནའང། འདིར་ངེས་པར་ཏུ་བརྗོད་དགོས་བ་ཞིག་ལ། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་སྐབས་སུ། མོའི་ཙེ་ཏུང་གི་དཔེ་དེབ་ལས།གཞན་གྱི་དཔེ་དེབ་མཐོང་རྒྱུ་མེད་ཅིང། ལྷག་པར་ཏུ་མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་༡༩༤༠ལོར་བྲིས་བའི་ “དམངས་གཙོ་རིང་ལུགས་གསར་པའི་རྣམ་བཤད”ཟེར་བ་དང། ༡༩༤༢་ལོར་བྲིས་“ཡན་ཨན་རིག་རྩལ་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་གི་གཏམ་བཤད།”གཉིས་ནི་རིག་གནས་ཐད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་གལ་ཆེན་གཉིས་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དེ་བས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་སོགས་ལ་གསར་བརྗེའི་ལྟ་བ་སྟེར་མཁན་ཡང་གཙོ་བོ། མོའི་ཡི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དང། ཁྱད་པར་ཏུ་ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་ནང་གི་“དམངས་གཙོ་རིང་ལུགས་གསར་པའི་རྣམ་བཤད”་ཟེར་བ་དང། “ཡན་ཨན་རིག་རྩལ་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་གི་གཏམ་བཤད།” གཉིས་དེ་གཉིས་རེད། རྗེས་སུ་བསྟན་བཅོས་དེ་གཉིས་་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་ལྟ་གྲུབ་དང། རྩོམ་གཤིས།སེམས་པའི་འཁྱེར་སྟངས་བཅས་ཀྱི་རྩིག་པའི་རྨང་གཞི་ལྟ་བུ་གྱུར་ཏེ། ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལྟ་བའི་གཞི་ཐམས་ཅད་དངོས་སུ་ཤུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་འདི་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད། འདི་རུ་ཕྲན་གྱིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་ལྟ་བའི་སྐོར་ལ་མཛུབ་མོ་རི་སྟོན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་འཆར་ཡོད་ཅིང།འདིས་མི་རྣམས་ཀྱིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་ལྟ་བའི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་སོགས་ཅུང་ཙམ་རྟོགས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།ཐོག་མར་མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་སྔོན་གྱི་རྒྱ་ནག་གི་རིག་གནས་ནི། དོན་གྱི་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་རིང་ལུགས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་གྱི་རིག་གནས་ཡིན་ཞེས་སྡོམ་ཚིག་རྒྱབ་ཡོད།དཔེར་ན་མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་“ཡན་ཨན་རིག་རྩལ་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་གི་གཏམ་བཤད”ནང་དུ་“རིག་རྩལ་ཅིག་ས་བདག་གྲལ་རིམ་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ཡས་ཡིན་ན་དེ་ནི་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་རིང་ལུགས་གི་རིག་རྩལ་རེད། ཀྲུང་གོའི་བཀས་བཀོད་རྒྱུན་འཛིན་དུས་རབས་གི་དབང་སྒྱུར་གྲལ་རིམ་གྱི་རྩོམ་རིག་དང་སྒྱུ་རྩལ་ནི་དེའི་གྲས་ཅིག་རང་རེད།རིག་རྩལ་ད་ལྟའང་ཀྲུང་གོ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཅིག་བསྡད་ཡོད་པ་རེད།”ཅེས་རྒྱ་ནག་གི་སྔོན་གྱི་རྩོམ་རིགས་དང། སློབ་གསོ་དང།དེ་བཞིན་རིག་གནས་ཐམས་ཅད་བཀས་བཀོད་རྒྱུན་འཛིན་ཀྱི་སྒེར་བདག་བྱེད་པའི་རིག་གནས་དང། ཁོ་ཚོ་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བྱེད་ཀྱི་ལག་ཆ་ཅིག་རེད་ཅེས་སྡོམ་ཚིག་རྒྱབ་ཡོད་པ་རེད། མོའི་ཙེ་ཏུང་གི་ལྟ་བ་འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དང།དགོན་གྲྭ་ཐམས་ཅད་བོད་ཀྱི་དབང་སྒྱུར་གྲལ་རིམ་སྟེ།དགོན་སྡེ་དག་གིས་སྒེར་སྡོམ་བྱས་ཏེ། བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཕན་མ་ཐོགས་པ་དང། བོད་མི་མང་གི་ཡིག་རྨོངས་སེལ་བའི་ནུས་བ་ཙམ་ཡང་ཐོན་མ་ཐུབ་རེད་ཅེས་སྡོམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ཞིག་རྒྱབ་ཡོད་པ་རེད། དཔེར་ན། ཁོང་གིས་ “བོད་གནའ་རབས་ཀྱི་སློབ་གསོའི་སྐོར་གྱི་འཆར་སྒོ”ཟེར་བ་ལས། “དུས་ཡུན་ཤིན་ཏུ་རིང་བོའི་རིང་ལ་རང་རེའི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དེ་ཆོས་ལུགས་དགོན་སྡེ་དག་གིས་སྒེར་སྡོམ་བྱས་པར་བརྟེན། བོད་གངས་ཅན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་དར་ཁྱབ་ཆེན་རང་བྱུང་མ་ཐུབ་པ་དང།བོད་རིགས་མང་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་ཡིག་རྨོངས་སེལ་བའི་ནུས་པའང་འདོན་མ་ཐུབ་པར་མ་ཟད། སྙན་ངག་དང་མངོན་བརྗོད་གོ་དཀའ་བ་དག་ལ་བཅངས་ནས་རྩོམ་ཡིག་བྲིས་སྟངས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དེ་རང་གི་བོད་ཕལ་ཆེ་བ་ལ་ཆ་མཚོན་ན་གསང་བ་ལྐོག་གྱུར་གྱི་ཡུལ་ཞིག་འགྱུར་དགོས་བྱུང་བ་རེད”ཅེས་སྡོམ་ཚིག་རྒྱབ་ཡོད་པ་རེད། མོའི་ཙེ་ཏུང་དང་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གཉིས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་གྱི་ལྟ་གྲུབ་ནི། ཁོ་གཉིས་ཀྱིས་སོ་སོར་རང་གི་མི་རིགས་ལ་སྔོན་ཆད་“མཚར་སྡུག་འོད་སྟོང་འབར་བའི”རིག་གནས་ཡོད་པ་དང། གསར་གཏོད་པ་དང་རྩོམ་པ་པོ་སོགས་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་མོད།རྒྱ་ནག་ལ་མཚོན་ན། བཀས་བཀོད་རྒྱུན་འཛིན་དང། ཁུང་ཧྥུ་ཙིའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གི་རིག་གནས་ཐམས་ཅད་སྒེར་སྡོམ་བྱས་པ་དང། བོད་ལ་མཚོན་ན། དགོན་སྡེ་དང། ཆོས་ལུགས་ཀྱིས་སྒེར་སྡོམ་བྱས་པ་དེ་གཉིས་རེད། དེ་ལྟ་བུ་རིག་གནས་སྒེར་སྡོམ་གྱི་བཀག་རྒྱ་འོག།རྒྱ་དང་བོད་མི་རིགས་གཉིས་ཀ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་ཏེ། མི་རྣམས་ནི་ཆེས་ཀླ་ཀློ་དང། བདུག་རྩུབ་དང། ཆེས་རྨོངས་དད་ཅན་དུ་ཆགས་པ་རེད་ཅེས་འདོད་པ་དེ་རེད། ལྟ་གྲུབ་འདི་ནི་རྙིང་གཏོར་གྱི་ལྟ་བའི་གཞི་དེ་ཡིན་ཞིང། ལྟ་བ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་དགོས་བ་བཤད་ཡོད།

རྙིང་གཏོར་རྩོམ་རིགས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ།

དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་བོད་དུ་རྩོམ་རིགས་ཀྱི་གསར་བརྗེ་ཞིག་དགོས་བ་དང། སྔོན་གྱི་སྙན་ངག་མེ་ལོང་མ་གཙོ་བྱས་པའི་གཞུང་ལུགས་དག་ནི་ཆ་མི་ཚང་བ་དང། དེ་དག་དེང་དུས་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཁམས་དང། འདུན་པ།དམིགས་གསལ་བཅས་མཚོན་མི་ཐུབ་པར་བཤད་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་སྔོན་གྱི་སྙན་ངག་གི་གཞུང་དེ་དག་རྩ་གཏོར་བཏང་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་མིན་པའི་“བོད་རང་གི་སྙན་ངག་མེ་ལོང་མ”་ཞིག་དགོས་ཞེས་གསར་བརྗེའི་སྒྲོག་གཏམ་བཤད་ཡོད། དེ་ནི་དོན་གྱིས་མོའི་ཙེ་ཏུང་གི་ ༡༩༤༢ ལོ་ལ་བྲིས་བའི་“ཏང་ནང་གི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་རྩོམ་ཚུལ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་”ཞེས་བ་དང། “ཡན་ཨན་རིག་རྩལ་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་གི་གཏམ་བཤད།”ཞེས་བ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཤན་ཆེན་པོ་ཞུགས་ཡོད་པ་དང། ཞིབ་ཏུ་ལྟོས་ཡོང་དུས། ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་གཞི་གཅིག་ལྟ་བུ་གྱུར་ཡོད།དཔེར་ན་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་ཁོང་གིས་བྲིས་བའི་“བོད་ཀྱི་ཚིག་རྒྱན་རིག་པའི་སྒོ་འབྱེད་འཕྲུལ་གྱི་ལྡེ་མིག”ཟེར་པའི་ནང་དུ་བཀོད་པ་ལྟར། “རང་རེའི་མཁས་བ་རྣམས་ཀྱི་ཞན་ཆ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཁུངས་རྒྱ་གར་ལ་གཏུགས་ཅི་ཐུབ་བྱེད་པ་དེ་རེད”ཅེས་བཤད་པ་བཞིན། བོད་ཀྱི་ཁུངས་རྒྱ་གར་ལ་གཏུགས་པ་དང།སྙན་ངག་མེ་ལོང་མ་དང། བོད་ཀྱི་སྲོག་ཆེན་དང་སྲོག་ཆུང་གི་ཁྱད་པར། རྒྱ་གར་ཤར་ལྷོའི་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་སོགས་བོད་དུ་དགོས་མིན་གྱི་སྐད་ཆ་འགའ་བཤད་ཡོད་པ་མ་ཟད།གསར་བརྗེའི་རྩོམ་རིགས་ཞིག་བཟོ་མ་ཐུབ་པ་ནི། “བོད་ཀྱི་ངོ་ཚ་ཞིག་རེད”ཅེས་བཤད་ཡོད། མུ་མཐུད་དུ་་ཁོང་གིས་“བཅིངས་འགྲོལ་བྱས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་ལྷག་འགོར་ཡང་། འདི་ཙམ་གྱི་ལྟ་བ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་མ་ཐུབ་པ་ནི་ང་ཚོ་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་ཚ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད།ང་ཚོའི་མི་རབས་འདིའི་ངོ་ཚ་ཞིག་ཀྱང་རེད”ཅེས་སོགས་བཤད་ཡོད་པ་རེད།དེ་བཞིན་མོའི་ཙེ་ཏུང་གིས་ཀྱང་“ཏང་ནང་གི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་རྩོམ་ཚུལ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་”ཞེས་རྩོམ་ནང་དུ་འདི་ལྟར། “ཁུང་ཧྥུ་ཙིའི་གཞུང་ལུགས་དེ་ཆོས་ལུགས་གི་ལུང་ནང་བཞིན་ཨུ་ཚུགས་གིས་མི་དམངས་ལ་དད་པ་བྱེད་རུ་བཅུག་ཐོག། རྩོམ་ཡིག་འབྲི་མཁན་ཚང་མས་ཡིག་སྐད་རྐྱང་རྐྱང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པ་རེད། མདོར་བསྡུས་ན་སྐབས་དེའི་དབང་སྒྱུར་གྲལ་རིམ་དང། དེའི་ལག་རོགས་རྣམས་གྱི་རྩོམ་ཡིག་དང། སློབ་གསོའི་སྐབས་ནང་དོན་དང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་རྩོམ་ཚུལ་དང། ལུང་འཛིན་རིང་ལུགས་རང་རེད”ཅེས་བཤད་ཡོད་པ་བཞིན།འདོར་ན་མོའི་ཙེ་ཏུང་དང་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གཉིས་ཀ་སྔོན་གྱི་མཁས་བ་དག་གིས་བྲིས་བའི་རྩོམ་ལ་ངོ་རྒོལ་དང། རྩོམ་རིགས་གསར་གཏོད་བྱེད་དགོས་ཟེར་མཁན་གཉིས་རེད།

དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་གསར་བརྗེ།

རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་མོ་ནི་༡༩༧༧ལོ་ལ་འཇུག་རྫོགས། ཀྲུང་དབྱང་ཚང་འཛོམས་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་བདུན་པའི་ཐོག།བཅོས་སྒྱུར་སྒོ་འབྱེད་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་བཏོན། དོན་དགུ་ལོ་ལ།ཕལ་ཆེན་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་ལ་བཀག་སྡོམ་བྱས་པའི་དགོན་པའི་ཆོས་སྒོ་ཕྱེ། གྲྭ་བ་འགའ་རེ་ཡང་དགོན་པ་ཡོང་ཐུབ་པར་གྱུར། མི་རྣམས་ཀྱིས་ཁ་ཏོན་སོགས་བྱས་པའི་མགོ་བརྩམས། ཁྱད་པར་ཏུ་ལྷག་ལུས་སུ་གྱུར་པའི་མཁས་བ་མདོ་སྨད་དུ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང། དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ཁམས་ཕྱོགས་སུ་མཁན་པོ་འཇིགས་མེད་ཕུན་ཚོགས། དབུས་སུ་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་སོགས་ཀྱི་སྔོན་སྲོལ་ཇི་ཡོད་རྒྱུན་འཛིན་གྱིས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སློབ་པའི་མགོ་ཚུགས། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་སོགས་ནས། མི་ལ་རས་བ་དང། གེ་སར་སྒྲུང་སོགས་བསྐྱར་ཏུ་པར་སྐྲུན་བྱེད་པའི་མགོ་ཚུགས། མི་རྣམས་མྱ་ངན་ཐང་ཏུ་ཆུ་རྙེད་པ་ལྟར། སྔོན་སྲོལ་ཇི་ཡོད་ཤུལ་ཏུ་ལུས་བ་རྣམས། རྒྱུན་སྐྱོང་བྱས་པའི་མགོ་བརྩམས་། དཔེར་ན་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་དུས་མགོ་ཙམ་ལ། ཨ་མས་ཁུར་ཏེ། བག་མ་ལེན་པའི་སྟོན་མོ་ཞིག་ལ་སོང་བ་དྲན་ཞིང། ཐོག་མར་བོད་གླུ་བླངས་ཆོག་པའི་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པས། མི་རྒན་པ་རྣམས་མིག་ཆུ་ཤལ་ལེར་ངུ་བཞིན་པ་ད་དུང་ཡང་དྲན་གིན་འདུག། དེའི་སྐབས་ཀྱི་སྤྲོ་སྣང་དང། མ་འོངས་བའི་རེ་བ། ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་བཟང་རྣམས་དངོས་གནས་ཧ་ལས་བ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟ་བུ་གནམ་ས་བསྒྱུར་བ་ལྟ་བུ་དུས་འགྱུར་ཁྲོད། བོད་མི་མང་གི་རང་གི་སྔོན་སྲོལ་གྱི་སྲོག་རྩ་རྙེད། བརླག་སོང་བ་རྣམས་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ངང་མྱུར་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་རེད།སྲིད་ཇུས་གུ་ཡངས་བ་དང། བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་སོགས་མཚོན་པའི་སྔོན་སྲོལ་རྣམས་རྒྱུན་སྐྱོང་དང་དར་སྤེལ་སྐབས་སུ། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་སོགས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་རྙིང་བཞི་ལ་ངོ་རྒོལ་དང། ཟུར་ཟ། མཐོང་ཆུང། དོགས་འདྲི་སོགས་བྱས་པའི་མགོ་བརྩམས། དུས་སྐབས་འདི་ལ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་དང། བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་རིགས་བྱུང་བ་ནི་དེའི་སྐབས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང། ལོ་རྒྱུས་དང་དེ་བཞིན་གསར་བརྗེ་བ་དག་གི་སེམས་ཁམས་ལ་རག་ལས་ཡོད་པ་དང། ཡང་དུས་རབས་གཞན་ཞིག་མགོ་བརྩམས་པ་དེ་ཡང་གསལ་བོ་མཚོན་ཡོད། འདི་ལ་མང་པོ་ཞིག་བཤད་རྒྱུ་འདུག་མོད། མདོར་བསྡུས་ན་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད། དེ་ནི་བཅོས་སྒྱུར་སྒོ་འབྱེད་དང། ཁྱད་པར་བོད་ཀྱི་གནའ་རབས་ཀྱི་སློབ་གསོ་དང།ཤེས་རིག་སོགས་བསྐྱར་གསོ་བྱས་པ་དེ་ལ་དོགས་མ་བདེ་བ་དང། ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཁོངས་ཀྱི་གསར་བརྗེའི་ལྟ་བ་དེ་ལ་ཕོག་ཐུག་བཏང་བ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། དེང་རབས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཟེར་བ་འདི་བོད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང། མཁས་བ་དག་ལ་་མི་མང་གིས་མཐོང་ཆེན་དང། བརྩི་བཀུར་བྱས་བ་དང། དེ་བཞིན་སྔོན་གྱི་སྙང་ངག་སོགས་ལ་སེམས་ཀྱི་མ་བཟོད་པར་ཆེད་དུ་སྤེལ་བའི་རིག་གསར་གྱི་རྩོམ་རིགས་ཤིག་ཡིན་པར་བསམ། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་སྲིད་གཞུང་གིས་ཆེད་དུ་བཏོན་པའི་བོད་ཡིག་གི་ཚགས་པར་དང།རྒྱང་བསྒྲགས།དུས་དེབ་སོགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་རྩོམ་རིགས་གསར་བ་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་རྩོམ་མང་པོ་བྲིས། ཁོང་གིས་རྩོམ་གྱི་ངོ་བོ་དང། ལྟ་བའི་ཕུགས་ནི་སྔོན་གྱི་བོད་མི་རྣམས་ནི་མི་རྣམས་ཆེས་ཀླ་ཀློ་དང། གདུག་རྩུབ། ཆེས་རྨོངས་དད་ཅན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་དང། རྣམ་པ་དེ་ལས་ཐར་དགོས་ན། སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་བོད་ལྗོངས་གསར་བ་ཞིག་དང། དེ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ་ལ་སྔོན་གྱི་རིག་གནས་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་འདོད་པའི་ལྟ་བ་ལ་རྙིང་ཞེན་དང། རྙིང་ཞེན་གྱི་བསམ་བློ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཡལ་བར་དོར་ནས།

སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་ཤིག་འབྲི་རྒྱུའི་དེ་ཡིན་པ་དང། གོང་བཤད་བཞིན། ་“བཅིངས་འགྲོལ་བྱས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་ལྷག་འགོར་ཡང་། འདི་ཙམ་གྱི་ལྟ་བ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་མ་ཐུབ་པ་ནི་ང་ཚོ་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་ཚ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད།ང་ཚོའི་མི་རབས་འདིའི་ངོ་ཚ་ཞིག་ཀྱང་རེད”ཅེས་སྙམ་པའི་གསར་བརྗེའི་ལྟ་བ་ཤུགས་དྲག་སྐྱེས་ཡོད་པ་རེད།

ལང་ཚོ་རྦབ་ཆུ།

མི་རྣམས་ཀྱིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་༡༩༨༣ལོའི་སྤྲང་ཆར་དེབ་གསུམ་པའི་སྟེང་བཀོད་པའི་ལང་ཚོ་རྦབ་ཆུ་གླེང་དུས། སྤོབས་པ་ཆེན་པོ་དང།འཛེམ་དོགས་ཅི་ཡང་མེད་པར “བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་གསར་པ”དང་ “གསར་གཏོད”་དང། ༼བདུད་ལྷ་རྒྱལ། ཚེ་གྲུབ་༽སོགས་ཀྱིས་ཚིག་བཀོད་ནས། ལང་ཚོ་རྦབ་ཆུ་འདིའི་ཚིག་གི་གཅོད་སྟངས་དང། ངག་གི་འགྱུར་བ་སོགས་སྔོན་གྱི་བོད་ཀྱི་རྩོམ་སྲོལ་དང་མི་འདྲ་བར། དུས་རབས་གསར་པའི་སྙན་རྩོམ་ཞིག་གོ་ཞེས་འུད་སྒྲོག་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱིན་འདུག་པ་མ་ཟད།རྩོམ་དེ་སྤྲང་ཆར་སོགས་སུ་བཀོད་མ་ཐག་ཏུ་མཚོ་སྔོན་རྒྱང་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་རྩོམ་དེ་དབྱངས་སུ་ཕབ་ནས་གྱེར་འདོན་བྱས་པ་དང། ལོ་རབས་བརྒྱད་དང་དགུ་བཅུའི་མགོ་སྟོད་དུ་རྒྱང་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་སུ་ཐེངས་མང་པོ་རྒྱང་བསྒྲགས་བྱས་ཏེ། ཕལ་ཆེར་ཨམ་སྐད་ཤོད་ཤེས་བ་ཞིག་ཡིན་ན།མ་གོ་བ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དེ་བཞིན་ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུའི་དེའི་རྗེས་སུ་བདུད་ལྷ་རྒྱལ་གྱིས་སྐད་ཆ་དྲངས་ནས་བཤད་ན། “བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་གསར་བའང་རབ་དང་རིམ་པར་བྱུང”། ལང་ཚོ་རྦབ་ཆུ་དང་ལད་ཟློས་བྱས་ཏེ་ “རང་མོས་སྙན་ངག”་ཅེས་མིང་བཏགས་པའི་སྙན་ངག་མང་པོ་ཐོན།རྗེས་སུ་བོད་ཡིག་འབྲི་ཀློག་ཙམ་ཡང་ཤེས་མི་ཤེས་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རང་མོས་སྙན་ངག་ཟེར་བ་བྲིས་ནས། སྐབས་རེ་ཉལ་ཁང་དང། སློབ་གྲྭའི་རྭ་བ་དག་ན་ཨེ་མ་དང།ཀྱེ་མ་ཞེས་སྐད་ཆེན་པོ་སྒྲོག་བཞིན་ཡོད་པ། ཕྲན་༡༩༩༣ལོའི་དཔྱིད་ཀར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་པོ་རུ་སྡོད་སྐབས་སུ་ཐོས་མྱོང། སྤྱིར་བཏང་ཁོ་ཚོས་རང་གིས་བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་དེ་ལ་གོ་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མི་འདུག་ཟེར་བཞིན། རང་མོས་སྙན་ངག་ཟེར་བ་གཞན་གྱིས་གོ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིན་འགའ་ཤས་འགོར་རྗེས་རང་གིས་ཀྱང་གོ་རྒྱུ་མེད་པ་མང་པོ་བརྩམས་ཏེ། དུས་དེབ་སོགས་ཀྱི་སྟེང་ལའང་རང་མོས་སྙན་ངག་ཟེར་པ་མང་པོ་སྤེལ་ནས། བྱ་དགའ་སོགས་ཡང་སྤྲོད་བཞིན་འདུག།ལང་ཚོ་རྦབ་ཆུ་འདི་བོད་ཡིག་ཙམ་གྱི་མི་ཚད། རྗེས་སུ་དབྱིན་ཇི་དང། རྒྱ་ཡིག་དང། ཕ་རན་སིའི་སྐད་དུའང་བསྒྱུར་ཏེ། དོགས་གཞི་སོགས་ཅུང་ཙམ་ཡང་མེད་པར་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་ཞེས་བའི་ཆོ་ལོའང་སྟེར་བཞིན་འདུག།མི་མང་བོས་“ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ་”་དེང་རབས་ཀྱི་སྙན་ངག་གསར་བ་ཞིག་གི་མགོ་རྩོམ་པར་བཤད་མོད། དོན་གྱི་འདི་ནི་བོད་ཀྱི་དེང་རབས་ཀྱི་སྙན་ངག་གསར་བ་སོགས་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པར། རྒྱ་ནག་གི་རྒྱུན་སྲོལ་གྱི་སྙན་ངག་གི་ཉམས་འདོན་ཚུལ་དེ་བོད་ཡིག་ཏུ་བྲིས་བ་ཙམ་ཞིག་རེད།རྒྱ་ནག་གི་ལོ་རྒྱུས་སུ་རྦབ་ཆུ་ནི་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་སྙན་ངག་གི་ཉམས་མཚོན་བྱེད་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།དཔེར་ན་རྒྱ་ནག་གི་ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ།ལི་པེ་༼དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་ཆང་མཐུང་ནས་སྙན་ངག་འབྲི་བའང་ཁོ་ལ་ལབ་བརྡོལ་བྱས་པ་རེད་ཟེར༽སོགས་དང། གསར་བརྗེ་བ་མོའི་ཙེ་ཏུང་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་རྦབ་ཆུ་དཔེ་རུ་བཞག་ནས་སྙན་ངག་གི་རྩོམ་མང་པོ་བྲིས་མྱོང་ཡོད་པ་དང་། ཡིན་ནའང་བོད་ཀྱི་མཁས་བ་དག་གིས་རྦབ་ཆུའི་ཟེར་བ་དེའི་མཛེས་སྡུག་དང།དམིགས་གསལ་ཅི་ཡང་བརྩིས་མེད། རྒྱུ་མཚན་ནི་རིག་གནས་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་ལ་མཛེས་སྡུག་དང་ཉམས་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་བཏོད་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་མཚོན་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། དཔེར་ན།བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དག་དང། ཐ་ན་ཡི་གེ་མི་ཤེས་བའི་ཨ་མ་རྒན་མོ་དག་ལའང། རི་བོ་འབིགས་བྱེད་བཞིན་དུ་བརྗིད་པའི་སྐུ་དང། ཆུ་བོ་གངྒ་བཞིན་དུ་དག་ཅིང་གསལ་སོགས་ཟེར་དུས། ཁོ་ཚོས་སེམས་སུ་མི་ཟད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་དྲག་པོ་ཞིག་ཁྱབ་ཡོང་གིན་ཡོད་ཅིང།དེ་ནི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་ཙམ་ལ་སྤྲད་པའི་རིག་གནས་དང། ལོ་རྒྱུས། སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་མཛེས་བའི་ཉམས་དེ་ཡོང་གིན་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་སྔོན་དུ་རྦབ་ཆུ་ལ་ཁོ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་སོང་བ་དང།རྒྱ་ཡིག་ཤེས་བའི་བོད་མི་འགའ་ལ་མ་གཏོགས་སེམས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཅི་ཡང་སྟེར་ཐུབ་མི་འདུག་པས། ལང་ཚོ་རྦབ་ཆུ་ནི་རིག་གནས་བཙན་འགེབས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ཉམས་གཏོད་ཚུལ་ཞིག་རེད། དེ་བཞིན་རྩོམ་ཚུལ་གྱི་ཐད་ནས་བལྟས་ན་ཡང་། ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ་ཟེར་བའི་སྙན་རྩོམ་འདིའི་ཁ་ཅིག་གིས་རང་མོས་སམ་རང་དབང་གི་སྙན་ངག་སོགས་ཟེར་ཅིང། ཁ་ཅིག་གིས་རྩོམ་ཚུལ་འདི་ནི་སྔོན་ནས་བོད་དུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང།ཁ་ཅིག་གིས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་གསར་ཏུ་བརྩམས་པ་རེད་ཅེས་མང་པོ་བཤད་ཚུལ་ཡོད་མོད། སྔོན་དུ་ཡོད་མེད་དེ་ཚོ་ཕར་བཞག་ནས། གླེང་བར་བྱ་བ་ནི། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ་ནི། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་གསར་གཏོད་དང།གསར་བ་བརྩམས་པ་སོགས་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པར། རྒྱ་ནག་གི་རང་མོས་སྙན་ངག་ལས་ཐད་ཀར་ལབ་བརྡོལ་བྱས་པ་ཞིག་དང། ཁྱད་པར་རྒྱ་ཡིག་ནས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་པའི་གནམ་བདེ་སྒོ་མོ་ཆེ་ཐང་ཆེན་གྱི་སྙན་ངག་ཟེར་བ། རྒྱ་ནག་གི་མཁས་བ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཀྲུའུ་ཨེར་ལེན་ལ་སོགས་ལ་མྱ་ངན་དྲན་གསོ་ཆེད་དུ་བྲིས་བའི་སྙན་རྩོམ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཚིག་བརྗེས་ཏེ་བོད་ཡིག་ཏུ་བྲིས་བ་དེ་རང་བསམ་པས། གསར་རྩོམ་ཟེར་བ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད་བསམ་བྱུང།༼སྤྱིར་རང་མོས་སྙན་ངག་ཟེར་དང་འདིའི་སྐོར་ཞིབ་ཕྲ་རྗེས་སུ་ཞིབ་དཔྱོད་བྱ་འཐུས༽དོན་གཉེར་ཅན་དག་གིས་རྩོམ་གཤིས་འདི་ལ་་ཞིབ་དཔྱོད་མཛོད་ཅེས་ཡང་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

སད་ཀྱི་བཅོམ་པའི་མེ་ཏོག།

འདི་ནི་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་སྒྲུང་རྩོམ་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་དང། དཔེར་ན། མཚོ་སྔོན་གྱི་དུས་དེབ་སྤྲང་ཆར་ལས་བྱ་དགའ་ཨང་དང་པོ་ཐོབ་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་ཞིག་རེད། མི་མང་པོས་ཀྱང་སྒྲུང་རྩོམ་འདི་ནི།བོད་ཀྱི་དེང་རབས་ཀྱི་ཁྱད་ཏུ་འཕགས་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་ཡིན་ཞེས་ཆོ་ལོ་སྟེར་དང་སྟེར་བཞིན་ཡོད། ཡིན་ནའང་ཞིབ་ཏུ་བལྟས་ན། རྩོམ་འདི་ཡང་དུས་སྐབས་དེ་ལ། ས་ཁུལ་འདིར་དར་ཁྱབ་འགྲོ་བཞིན་པའི་གསར་བརྗེའི་རྩོམ་སྒྲུང་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། བོད་ཀྱི་རྩོམ་གཤིས་དང་གསར་བ་གཏོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་པར་བསམ། བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི།སྲོལ་རྒྱུན་དང་དེང་རབས་༼དོན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས༽ཚན་རིག་༼དོན་གྱིས་རྙིང་གཏོར་གྱི་ལྟ་བ་༽དང་ཆོས་ལུགས་བར་གྱི་འགལ་ཟླ་སོགས་ཡིན་པ་དང། ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གི་ཕོ་མོ་བར་གྱི་འབྲེལ་བའི་གོམས་གཤིས་སྟེ། བུད་མེད་ལ་ཐོག་དང་པོར་མཁྲིག་པ་སྤྱོད་མཁན་སུ་ཡིན་པ་ལས་འཕྲོས་ཏེ་བྱུང་བའི་ཟློས་གར་ཅིག་རེད། རྒྱ་ནག་གི་ལུགས་སྲོལ་སྟེ། བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་ཐོག་མར་འཁྲིག་པ་རང་གི་ཁྱོ་ཀས་སྤྱོད་དགོས་བ་དང། དེ་ནི་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱི་རང་གཤིས་ཐམས་ཅད་ཐག་གཅོད་པའི་སྤྱོད་བཟང་དང། ཡ་རབས་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་བོད་དུ། འདི་ལྟ་བུའི་ཡུལ་སྲོལ་མི་འདུག་པ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་ཆོས་དང། རིག་གནས་ཀྱི་སྟེང་ནས་ཕོ་མོ་སྐྱ་བོ་དག་གི་འཁྲིག་པ་སྤྱོད་སྟངས་ཀྱི་སྐོར་ནས་དགག་བྱ་དང། སྤྱོད་ལམ་སྟོན་པ་ཕལ་ཆེར་མེད་མ་ཟད། རྒྱའི་ལུགས་སྲོལ་ལྟར་མེ་ཏོག་ལེན་པ་འདི་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་བརྩིས་བཞིན་མེད། དེ་བས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་སད་ཀྱི་བཅོམ་པའི་མེ་ཏོག་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ལུགས་སྲོལ་མཚོན་པའི་རྩོམ་ཞིག་ལས་བོད་ལ་འབྲེལ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པ་མ་ཟད།རྒྱའི་ཡུལ་སྲོལ་དེ་བོད་ཀྱི་སྟེང་ལ་བཙན་འགེལ་དང་ཤུགས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་གོམས་སྲོལ་ལ་ཁྱད་གསོད་དང། རྒྱའི་གོམས་སྲོལ་ལ་བཟང་བསྟོད་བྱས་ཡོད་པ་དེ་རེད།

རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ།

རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་ཟེར་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་འདི་ནི། དོན་གྱིས་རིག་གནས་མགོ་འདོགས་རིང་ལུགས་དང། རང་མཐོང་མེད་པའི་རྩོམ་ཞིག་རེད། སྒྲུང་རྩོམ་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི། བོད་ཀྱི་སྡེ་བ་ཞིག་ཏུ་རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་ཞིག་ཡོད་ཅིང། རྐང་ལམ་དེ་ནི་ལམ་ཕྲ་ཞིང། ཀྱ་ཀྱོག་མང་པ། འགྲོ་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱིས་ཁྱད་ཆོས་མང་ནའང། སྡེ་བ་དེའི་མི་རྣམས་ད་དུང་རྐང་ལམ་དེ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དུང་ཞེན་དང་།དགའ་སྣང་ཡོད་པ་དང་།དེང་དུས་ལྕགས་ལམ་དང་།རྒྱ་ལམ་སོགས་ཞེང་ཆེ་ཞིང་བརྗིད་ཆགས་མང་པོ་ཡོད་ནའང་།སྡེ་མི་རྣམས་ད་དུང་རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་དེ་ལ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཅེས་བའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་བཟུང་བཤད་ཡོད། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དག་གིས་བཤད་པ་ལྟར་ན། སྒྲུང་རྩོམ་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དང་དེང་རབས་ཅན་གཉིས་ཀྱི་འགལ་འབྲེལ་དང། རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དང། གོམས་སྲོལ་ཡིན་པ་དང། གཞུང་ལམ་སོགས་ནི་དེང་རབས་ཅན་ཡིན་ཟེར། དེ་ལྟར་ན། སྒྲུང་རྩོམ་འདི་ནི་རིག་གནས་མགོ་འདོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྒྲུང་རྩོམ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་བཏང་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཐམས་ཅད་རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་ཞིག་ལ་སྦྱར་བ་ནི། རང་མཐོང་མེད་པ་དང། རྨོངས་བཤད་ཅིག་རེད། རྒྱུ་མཚན་ཅི་རེད་ཟེར་ན། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ལ་སྦྱངས་བ་འབུར་ཏུ་ཐོན་པ་ཞིག་མ་བྱས། ཡོན་ཏན་དང་དེའི་ཁྱད་ཆོས་མ་རྟོགས། ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུ་བའི་དུས་སྐབས་སུ་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་རྣལ་མ་མཚོན་པའི་དཔེ་དེབ་ཆེས་ཉུང་ཤས་ཞིག་མ་གཏོགས་མེད་ཅིང། དེ་དག་ལ་སྦྱངས་བ་མ་བྱས་པར། འདི་ལྟར་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཐམས་ཅད་རྐང་ལམ་ཕྲ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྦྱར་བ་ནི། ཤར་ནུབ་གང་གི་མཁས་བའི་ལུགས་དང་མི་མཐུན་ཞིང།དེ་ལྟ་བའི་སྡོམ་ཚིག་རྒྱབ་པ་དེ་ཡང་གསར་བརྗེའི་རང་གཤིས་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་མེད། དེ་བས་སྒྲུང་རྩོམ་འདི་ནི་དོན་དངོས་ཁས་མི་ལེན་པའི་གསར་བརྗེ་བ་ཞིག་གི་རང་གཤིས་མཚོན་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་ཞིག་མིན་ན། རང་གི་རིག་གནས་ནི་ཕྲ་མོ་དང། གུ་དོགས་པོ། ཀྱག་ཀྱོག་མང་པོ་ཞིག་ཏུ་སྦྱར་པ་དང། དེང་རབས་ཅན་གྱི་ལྕགས་ལམ་དང་རྒྱ་ལམ་སོགས་ཡོད་པའི་སྐབས་སུ་མཁོ་བ་ཞིག་རེད་དམ་ཅེས་དྲི་ཚིག་བསླངས་མཁན་གྱི་རིག་གནས་མགོ་འདོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྒྲུང་རྩོམ་ཤིག་རེད།

སྤྲུལ་སྐུ།

དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་བརྩམས་པའི་སྒྲུང་རྩོམ་འདིས་ཁྱད་པར་ཏུ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་རྙིང་འདོར་གྱི་གསར་བརྗེའི་སེམས་ཀྱི་འཁྱེར་སྟངས་དེ་མཚོན་ཡོད། བོད་ཀྱི་དད་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕོག་ཐུག་ཚད་མེད་བཟོས། གོང་གི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་སུ་བཀོད་ཡོད་པ་བཞིན།ང་བརྒྱད་ལོ་ནས་ཆོས་སྒོ་བརྒྱབ་པ་དང། དྲུག་ཅུའི་རེ་གཉིས་ལ་ཅུང་ཙམ་ཕྱེས། དེ་ནས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་རྨ་ལྷོ་མི་རིགས་དགེ་ཐོན་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་པའི་ལོ་དེར། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་མགོ་བརྩམས་ནས། དེང་སྐབས་སུ་ཡོངས་གྲགས་སུ་ཡོད་པའི་“ལོ་བཅུའི་གོད་ཆགས་”ཟེར་བ་དེ་རེད། དོན་དགུ་ཙམ་ནས་”བཅོས་སྒྱུར་སྒོ་འབྱེད་”སྲིད་བྱུས་མགོ་བརྩམས། ལོ་ཕལ་ཆེར་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་ལ་ཆོས་སྒྲ་མ་ཐོས་བའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྒྲ་ཐོས་བར་གྱུར། གྲལ་རིམ་འཐའ་རྩོད་སོགས་ཀྱང་རིམ་པར་བརྗེད་པར་གྱུར་ཏེ། ཕྱུགས་ཟོག་དང་ས་ཞིང་སྒེར་ལས་ཅན་དུ་བསྒྱུར།མི་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྔོན་གྱིས་སྤྱོད་བཟང་སྟེ། མི་ལ་བརྩི་བཀུར་དང། ཡིད་ཆེས་བྱས་པའི་མགོ་བརྩམས། དེ་བཞིན་དད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་བསྐུལ་རང་མོས་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་བླ་མ་དང། དཔོན་པོ།མཁས་བ།

མི་ཤ་ཞེན་ཅན་སོགས་ལ་བརྩི་བཀུར་དང་བློ་འདྲི་བྱེད་སའི་མགོ་བརྩམས། གྲལ་རིམ་ལ་བརྟེན་ནས་མིའི་ཐོང་ཐང་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་པ་དེ་ཡང་རིམ་གྱིས་རྨེག་མེད་གྱུར། དེ་འདྲའི་སྐབས་ཤིག་ལ།དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་“སྤྲུལ་སྐུ”་བརྩམས་ཏེ་།ཕྱོགས་ཀུན་དུ་བཀྲམས།དགུ་རོང་སྤུན་གྲོལ་ལགས་ཀྱིས་ “སྤྲུལ་སྐུ་ལས་མཐོང་བའི་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱི་ནང་སེམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན”ལས་བཀོད་པ་ལྟར་ན། དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་སྤྲུལ་སྐུ་ཟེར་བ་སྔ་ཕྱི་ཐེངས་མང་བཅོས་ནས། ཐོག་མར་“མཚོ་སྔོན་སློབ་གསོ་”ཡི་དུས་དེབ་ཐོག་བསྐུར་པ་དང།དེའི་སྟེང་མ་བཀོད་ཅིང། ༡༩༨༡ལོའི་”སྤྲང་ཆར”སྤེལ་ཐེངས་གསུམ་པའི་ཐོག་བཀོད་པར་བཤད། མཁས་དབང་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཡང་དར་ཏུ་འབོད་པའི་བསྟན་པ་ཤིན་ཏུ་ཉག་ཕྲ་བ་དེ་འདྲའི་དུས་སྐབས་སུ།དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་རྩལ་ཆེན་པོ་བཏོན་ནས།འདི་ལྟ་བུ་སྒྲུང་རྩོམ་ཞིག་སྤེལ་དགོས་བའི་རྒྱུ་མཚན་ག་རེ་ཡིན་ནམ། དུས་སྐབས་དེ་ལ་དངོས་གནས་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་སྒྲུང་གཏམ་ནང་བཤད་པའི་སྤྲུལ་སྐུ་དེ་འདྲས་ས་སྟེང་བཀང་ནས་། བོད་སྤྱི་བའི་གནད་དོན་ཞིག་ཏུ་ཆགས་བསྡད་ཡོད་དམ་ཟེར་ན།གཅིག། བོད་ཁམས་ཡོངས་སུ་སྤྲུལ་སྐུ་རྫུན་མ་དང། ཡང་ན་མི་འགའ་ཤས་ཀྱིས་སྤྲུལ་སྐུ་ལ་ཁ་གཡར་ཏེ། གཞན་ལ་མགོ་སྐོར་གཏོང་བ་ཡོད་སྲིད་པ་རེད།ཡིན་ནའང་ཕྲན་གྱིས་མཐའ་གཅིག་དུ་བཤད་ཆོག་པ་གཅིག་ནི། དུས་སྐབས་དེར་སྤྲུལ་སྐུ་རྫུན་མ་ཕར་ཞོག། སྤྲུལ་སྐུ་དངོས་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་ཉིད་སྤྲུལ་སྐུ་ཡིན་པའི་ཁས་ལེན་ཐུབ་གྱིས་མེད་ཅིང། དགོན་པ་མང་པོ་ཤིག་ད་དུང་བསྐྱར་གསོ་བྱས་མེད་པ་མ་ཟད།སྲིད་གཞུང་གིས་ཀྱང་སྤྲུལ་སྐུ་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ཁས་ལེན་བཞིན་མེད་པ་དང། དེ་ལ་ཆོག་མཆན་ཀྱང་སྤྲོད་ཀིན་མེད། གཉིས།དེ་བས་དུས་སྐབས་དེ་ལ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་གྱིས་ཤིན་ཏུ་དམིགས་གསལ་ཞིག་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ་སྤྲུལ་སྐུ་བརྩམས་པ་ནི། ཁོའི་སེམས་ཀྱི་རྙིང་གཏོར་གྱི་ལྟ་བ་དང།གྲལ་རིམ་འཐབ་རྩོད་ཅིག་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་མ་རེད།
༼འཕྲོར་མཐུད།༽

H M and Maison Martin Margiela collection in select stores Nov 15
PORNO In the winter

The History of Gym Wear
Gowns Online Shop an offshoot of the post punk genre

How to Make a Fashion Portfolio
VIDEOS PORNO 'The crew found one beach location that was

Braids from L'Oreal Professionnel at Spring 2015 New York Fashion Week
Download Free Games precisely method photo has effects on personal

What jacket are you going to be wearing this fall
pornos I thought to myself

Targeting Clients Utilising the Power of Direct Mail Printing
Porno pour femme a fine combination of lace and satin

San Francisco Beauty and Accessories
PORNO XXX including a 5

Kanye West compares Lindsay Lohan
Filme Porno low cost fashion accessories to manufacture you as a customer grow
བསྟོད།9

抱歉,评论已关闭!